reklama

Newsy

Sejm Czteroletni - 231 rocznica rozpoczęcia obrad

reklama
Sejm Czteroletni - 231 rocznica rozpoczęcia obrad
2019-10-06

W Wilanowie jedna z ulic upamiętnia Sejm Czteroletni. Mamy nadzieję, że nasze krótkie przypomnienie o tym wydarzeniu nakłoni Was do krótkiego spaceru wzdłuż tej ulicy.

Lato 1788 roku, caryca Imperium Rosyjskiego, Katarzyna II jeszcze nie wie, że podejmie jedną z najgorszych decyzj polityki rosyjskiej XVIII wieku. Caryca w pośpiechu szuka sprzymierzeńców w Europie, gdy zostaje zaatakowana przez Szwecję wspieraną przez Anglię oraz Królestwo Pruskie. Rok wcześniej rozpoczął się spór militarny o Krym z Imperium Osmańskim.

Należy wspomnieć, że po bitwie pod Połtawą w 1709 roku, Imperium Rosyjskie stało się hegemonem w tej części Europy. I Rzeczpospolita w tamtym okresie było silnie uzależnione od Rosji, tym bardziej gdy na tronach obu państw znaleźli się kochankowie - Katarzyna II oraz Stanisław Poniatowski. 

Katarzyna szukając pomocy także w Rzeczpospolitej, wysłała z Petersburga nakaz zorganizowania sejmu, którego zadaniem było wystawienie pomocy militarnej w wojnie turecko-rosyjskiej.

Aby caryca miała spokojną głowę o losy swoich planów, Sejm został ogłoszony skonfederowanym. W obecnym ustroju i zasadach sejmowych było to istotnym posunięciem, wyłączyło to bowiem działanie liberum veto. Decyzje miały być podejmowane większością głosów, zachętą do udziału miała być dla posłów reforma wojskowa oraz administracyjna.

6 października 1788 roku, król S.A. Poniatowski otworzył obrady sejmowe. Pierwszy z tematów został poruszony przez niego osobiście. Rzez jasna dotyczył przystąpienia przez I Rzeczpospolitą do konfliktu krymskiego. Obrady trwające tydzień zostały przerwane przez niespodziewany list Fryderyka Wilhelma II, króla Prus. Ceną ochrony granic i bezpieczeństwa zewnętrznego było zakończenie współpracy z Imperium Rosyjskim. Posłowie polsko-litewscy rozpoczęli likwidacje organów kontrolnych w państwie, narzuconych przez Rosję. Pozytywne przyjęcie propozycji pruskiej doprowadziło do likwidacji de facto najważniejszego wówczas organu rządzącego w Polsce - Rady Nieustającej.

Stronnictwo rosyjskie straciło kartę przetargową w postaci zgody na reformę państwa, ochrona granic przez Prusy i przyzwolenie na reformy wewnętrzne doprowadziły do utracenia kontroli nad Sejmem przez Poniatowskiego. Wojny toczone przez Rosję na kilku frontach uniemożliwiły podjęcie interwencji zbrojnej wymierzonej w kierunku I Rzeczpospolitej.

Podczas Sejmu Czteroletniego zreformowano prawie wszystkie dziedziny życia publicznego oraz polityki wewnętrznej. Najznamienitszym dziełem tych obrad była uchwalona w 1791 roku - Konstytucja 3 maja. Wprowadzała ona trójpodział władzy, zapewniła szereg praw mieszczanom oraz poprawę sytuacji chłopów. Jednak najważniejszymi zmianami było zniesienie zasady liberum veto oraz likwidacja konfederacji zawiązywanych w XVIII wieku przez przeróżne stronnictwa polityczne, które doprowadzały do anarchizacji sytuacji w Polsce. 

Konstytucja 3 maja była trzecim takim aktem na świecie, a drugim w Europie (po amerykańskiej i francuskiej). Jej uchwalenie spowodowało wielkie zaniepokojenie wśród mocarstw europejskich, zatroskanych o sytuację międzynarodową na kontynencie. W celu przywrócenia swoich wpływów w Rzeczpospolitej, Imperium Rosyjskie 18 maja 1792 wkroczyło na tereny polskie, jednak to już całkiem inna historia...

 

Grafiki wykorzystane w materiale: Wikipedia.org



reklama
reklama

Kalendarz

Prognoza pogody

1°C
3.6km/h
1011hPa
Dane pogodowe dostarcza openweathermap.org
reklama
reklama
reklama
reklama